Wycieczka w nieznane? Urokliwa Lida.

Jedno z najbardziej polskich miast na Białorusi to Lida, leżąca około 100 km. od granicy polsko-białoruskiej. Oficjalne statystyki podają, że naszych rodaków jest tam około 36%. Faktycznie jest ich tam znacznie więcej.

Warto odwiedzić to miejsce, ze względu na jego historię i wiele ciekawych zabytków. Nazwa miasta pochodzi od litewskiego słowa oznaczającego trzebież, czyli wykarczowany las. W ten właśnie sposób, w środku puszczy na granicy litewsko – ruskiej powstał obronny gród, na miejscu którego w 1323 r. książę Gedymin wybudował murowany zamek. W XVI wieku, a dokładnie w 1590 r. król Zygmunt III nadał Lidzie prawa miejskie, dzięki czemu zyskała na znaczeniu. Wraz z upływem lat i kolejnych wojen, miejscowość ta przechodziła z rąk do rąk. Po trzecim rozbiorze Polski, Lida znalazła się na terytorium Cesarstwa Rosyjskiego, później, w 1921 r. na niedługi czas wróciła z powrotem w granice Polski. Po II wojnie światowej została włączona do ZSRR, a od 1991 r. znajduje się na terytorium Białorusi.

Najlepiej dojechać tam pociągiem z Grodna. Można też wybrać się samochodem, gdyż droga do Lidy jest całkiem dobrej jakości. Czytając przewodniki można natknąć się na reklamę hotelu „Lida”, w którym warto się zatrzymać na jakiś czas, żeby zwiedzić to miasto.

Jednym z najciekawszych zabytków jest zamek, w którym odbywają się, przy okazji różnych świąt i ważnych uroczystości, turnieje rycerskie. Jest pięknie odrestaurowany i naprawdę warto go odwiedzić. Będąc tam, trzeba pamiętać, że przed nami, gościli w nim królowie Władysław Jagiełło i Aleksander I Jagiellończyk. Imponujące wrażenie robią rozmiary budowli i potężna wieża, która wznosi się na wysokość 25 m.

Lida, była dawniej niedużym miastem, dzięki czemu wszystkie najważniejsze zabytki znajdują się blisko siebie. Niespełna pół kilometra od zamku znajduje się kościół farny Podwyższenia Krzyża Świętego, który istniał już w 1387 r. Świątynia, którą dziś możemy zwiedzać powstała w XVIII w. i jest doskonałym przykładem baroku wileńskiego. Ciekawostką jest fakt, iż świątynia ta była, jako jedna z nielicznych, czynna w czasie okupacji przez ZSRR, kiedy otwarcie ateizowano społeczeństwo. Szczególnie warty uwagi jest niewielki obraz Matki Boskiej Różańcowej, obdarzony lokalnym kultem. Według legendy pochodzi on z XIV w. i został przyniesiony do Lidy przez franciszkanów, którzy nawracali wtedy mieszkańców ziem litewskich. Obok kościoła znajduje się grób legendarnego ks. Stanisława Rojka, zmarłego w 1996 r. Kapłan przyczynił się, w dużej mierze, do tego, że w Lidzie przetrwała polskość i wiara. Trwał on w swojej pracy duszpasterskiej mimo prześladować KGB. Dla tutejszych Polaków jest to swoiste miejsce pamięci, które odwiedzają mieszkańcy i turyści.

Na uwagę zasługuje również pomnik Franciszka Skaryny – uczonego, pisarza, wydawcy, tłumacza i filozofa – twórcy podstaw białoruskiej kultury.

Innym ciekawym zabytkiem jest dawny kościół pijarów, który obecnie jest cerkwią grecko-katolicką pod wezwaniem św. Jozafata Kuncewicza.

Po odwiedzeniu tych miejsc warto opuścić ul. Sowiecką i udać się do dzielnicy Sobótka, gdzie brak twardej nawierzchni na drogach i ciężkie budowle, przypominają o czasach przynależności do ZSRR. Zachował się tam drewniany kościół i plebania z 1933 r. Nie są to zbyt urokliwe miejsca, ale z pewnością oddają klimat przedwojennego miasta.

Będąc w Lidzie, trzeba koniecznie udać się na stary, polski cmentarz parafialny. Dzięki odwadze miejscowych Polaków, został on uratowany przed likwidacją. Znajdują się tam groby poległych polskich lotników. Niestety cmentarz jest bardzo zaniedbany i widocznie nadgryziony zębem czasu.

Lida to bardzo wiekowe miasto, które z pewnością zainteresuje szereg młodych osób, chcących poznać dzieje tych ziem. Jest to miejsce o bogatej historii z mnóstwem ciekawych miejsc i zabytków.

źródło: www.kresowiacy.com

/jk